Cúm là bệnh do virut gây ra ở
đường hô hấp gồm mũi, họng, phế quản và phổi. Bệnh có thể xảy ra ở bất kỳ ai,
nhưng trẻ nhỏ, người già, người bị bệnh mạn tính và suy giảm miễn dịch đặc biệt
dễ mắc. Bệnh hiện chưa có thuốc đặc trị. Chính vì vậy, việc nâng cao thể trạng
và cách phòng lây nhiễm là việc làm hết sức cần thiết, nhất là khi thời tiết
chuyển mùa như hiện nay.

Có 3 chủng virut gây bệnh cúm
là cúm A, B, và C. Virut cúm lây lan qua những giọt dịch tiết bắn vào không khí
khi người bệnh ho và hắt hơi. Cúm týp A là nguyên nhân gây nên nhiều đại dịch
nguy hiểm xảy ra 10 đến 40 năm một lần. Cúm týp B gây ra những ổ dịch nhỏ khu
trú hơn. Cả hai týp A và B đều gây bệnh cúm theo mùa lưu hành hằng năm. Cúm týp
C chưa bao giờ gây ra đại dịch lớn.

Biểu hiện khi nhiễm cúm

Biểu hiện thường gặp của cúm
là sau thời gian ủ bệnh ngắn, khoảng một ngày, bệnh khởi phát rất đột ngột:
sốt, rét run nhiều lần trong ngày, thân nhiệt tăng lên 39 – 400 ngay ngày đầu,
kéo dài 3 – 5 ngày kèm theo mệt mỏi, đau nhức toàn thân, đầu đau như búa bổ,
đau các cơ xương khớp, chân tay rã rời, da khô nóng, mặt bừng bừng, mắt chói,
chảy nước mắt, sổ mũi, ngạt mũi, đau rát họng, có khi ho tức ngực, khạc đờm
hoặc chảy máu cam, miệng đắng, buồn nôn, táo bón. Sau đó nhiệt độ giảm dần, các
triệu chứng toàn thân giảm dần trong 5 – 7 ngày. Một số bệnh nhân cao tuổi hay
bị mệt nhược kéo dài, sự bình phục chậm hơn.

Làm gì để không bị nhiễm virut cúm? 1

Virut cúm.

Bệnh cúm ở trẻ nhỏ thường
nhẹ, sốt như bị cảm lạnh. Ở trẻ sơ sinh, biểu hiện: viêm tai, viêm chũm, viêm
thanh quản cấp, có khi trở nên trầm trọng dẫn đến nhiễm độc thần kinh nặng nề.
Ngoài ra, còn nhiều thể không rõ triệu chứng hoặc thể nhẹ, giống cảm lạnh: chỉ
có hắt hơi, sổ mũi, ho, có thể gặp thể nặng, rất nặng do biến chứng hô hấp, tim
mạch, thần kinh.

Biến chứng  nguy hiểm

Hô hấp là biến chứng chủ yếu
và nặng nhất: viêm phổi tiên phát và thứ phát trong đó viêm phổi tiên phát là
nặng nhất: nhiệt độ không giảm vào ngày 3 – 5 mà tiếp diễn, kèm khó thở, thở
gấp, tím tái, khạc đờm có khi lẫn máu nhanh chóng dẫn đến suy hô hấp, suy tuần
hoàn rồi tử vong nếu không điều trị. Bệnh cúm còn đánh thức những bệnh tiềm
tàng như viêm tai, viêm xoang, viêm nhiễm đường tiết niệu…

Đặc biệt, phụ nữ mang thai
nhiễm virut cúm hay gây biến chứng phổi hoặc sảy thai. Nếu mắc trong 3 tháng
đầu có thể gây dị dạng thai, nhất là về hệ thần kinh trung ương.

 Bệnh cúm ác tính hiếm gặp nhưng tử vong cao,
khởi đầu như cúm thường, rồi xuất hiện hội chứng suy hô hấp do phù phổi cấp
tính, gây tử vong do thiếu ôxy máu không khắc phục được.

Dễ lây lan thành dịch

Virut cúm lan truyền từ người
này sang người khác do ho hay hắt hơi (nhảy mũi). Đôi khi người ta mắc bệnh do
tay bị dính chất tiết có virut sau đó đưa tay lên miệng mũi. Khi một người bị
nhiễm virut cúm thì khoảng 7 ngày sau sẽ có triệu chứng. Một ngày trước khi có
biểu hiện bệnh thì người bị nhiễm đã phát tán virut ra xung quanh cho đến 7
ngày sau đó. Trẻ em, đặc biệt là trẻ nhỏ, có thời gian phát tán virut lâu hơn.
Cúm là bệnh lây chủ yếu qua đường hô hấp. Virut có thể tồn tại từ 2 – 8 giờ sau
khi bám vào các bề mặt đồ vật.

Làm gì để miễn nhiễm virut
cúm?

Hiện nay chưa có thuốc đặc
trị chữa bệnh này, việc điều trị chủ yếu dựa vào hạ sốt, nghỉ ngơi, nâng cao
thể trạng. Chính vì thế, việc phòng bệnh là việc làm hết sức quan trọng và cần
thiết. Ngoài việc tiêm phòng vắc-xin cúm theo mùa, chúng ta hoàn toàn có thể
hạn chế nguy cơ lây lan – nếu chấp hành nghiêm túc các nguyên tắc vệ sinh cơ
bản và thận trọng trong tiếp xúc.

Tránh xa những nơi đông người
khi có dịch. Hạn chế tiếp xúc với người bệnh bị cúm. Nếu chẳng may mắc cúm, nên
ở nhà để tránh lây nhiễm cho người khác

Thường xuyên rửa sạch tay vì
tay bạn có thể vô tình bị nhiễm mầm bệnh khi đi xe buýt và nắm vào tay vịn,
hoặc khi đi mua hàng chạm tay vào những đồ vật có dấu tích của người bệnh. Khi
bị cúm hay tiếp xúc với bệnh nhân cũng cần cẩn trọng hơn để tránh lây bệnh.

Làm gì để không bị nhiễm virut cúm? 2

Rửa tay thường xuyên giúp
phòng cúm hiệu quả.

Vệ sinh, dọn dẹp nhà cửa,
tránh tiếp xúc trực tiếp khi có người thân nhiễm cúm. Virut cúm chỉ có thể sống
2 – 3 giờ bên ngoài cơ thể con người. Vì thế, hằng ngày cần thường xuyên mở cửa
phòng ngủ và các phòng khác vài lần, mỗi lần 10 phút – trường hợp nhà có người
ốm. Càng cần thường xuyên thay ga trải giường và quần áo, làm thông thoáng
phòng ốc.

Mọi đồ vật xung quanh bạn đều
có thể là nơi trú ngụ của virut, vi khuẩn. Vũ khí hiệu nghiệm nhất trong cuộc
chiến với kẻ thù này là nước, xà phòng và mọi chất tẩy rửa. Nếu trong nhà có
người ốm, trong khi trẻ nhỏ có thể đưa vào miệng tất cả những gì vớ được, trước
hết hãy cố gắng cách ly trẻ và đồ vật ra khỏi người ốm. Có thể rửa sạch đồ chơi
của trẻ, sau đó lau sạch bằng khăn giấy dùng một lần.

Ngoài ra, nên bổ sung vitamin
C và các khoáng chất để nâng cao sức đề kháng cho cơ thể; tập thể dục vừa sức
và thường xuyên để có giấc ngủ ngon, góp phần nâng cao thể trạng.

BS. Phạm Văn Cường

LEAVE A REPLY